Ölümün Sınırlarında Gezinen Yaşam

 Ölümün Sınırlarında Gezinen Yaşam


İnsan yaşamaya başladığını fark ettiğinde aslında çoktan kaybetmeye başlamıştır. Çünkü zaman, doğduğumuz an değil, fark ettiğimiz an akmaya başlar. Zira o ana kadar hayat bize aittir, sonra biz hayata ait oluruz.

İnsan bu aidiyet değişimini fark ettiğinde, kendisini artık merkezinde olmadığı bir dünyanın içinde bulur.

Dünya bizden habersizdir. Hiçbir sabah kişisel değildir, güneş kimse için doğmaz. İnsan bunu fark ettiğinde iki yol kalır. Ya anlam aramayı bırakır… ya da anlamsızlığın içinde yaşamayı öğrenir. Şehirler uykudan kalkar; otobüs duraklarında insanlar bekler, kahve makineleri çalışır, kimse kimseyi gerçekten görmez.


İşte dünyanın bu kayıtsızlığı, insanı kaçınılmaz olarak kendi varlığının anlamını sorgulamaya iter:

Varlığımız, evrenin büyük sessizliğinde küçük bir titreşimden fazlası değildir.

İnsan bunu anladığında iki seçenekle karşılaşır; ya anlam aramayı bırakır ya da anlamsızlığın içinde yaşamayı öğrenir. Çoğu ilkini seçer çünkü anlamı aramak biraz cesaret gerektirir.

Anlam hazırda bulunmaz, insan onu kendi hassasiyeti ve özgünlüğü içinde oluşturmak zorundadır. Ve kurduğu her anlam eninde sonunda ölüm tarafından geçersiz kılınacaktır.


Ama yine de sever…Aklın kuramadığı bağı duygular aracılığıyla kurmaya yönelir.

Bu, aklın açıklayamadığı bir ısrardır. Bir yüzü hatırlamak, bir sesi özlemek, birine kendini anlatma arzusu…

İnsan, yok olacağını bilen tek varlıktır, yine de hayatta bir iz bırakmak ister. Belki de aşk dediğimiz şey, sonsuzluk isteğinin en insani hâlidir.

Ya da en naif yanılgısı…



Ne var ki insanın kurduğu bu kişisel anlam alanı bireysel kalmaz, toplum bu arzuyu düzenlemek ister; insanların korkularını ortaklaştırır, umutlarını ölçülü hâle getirir, taşkınlıklarını törpüler. 

Düzen insanı korur ama aynı zamanda onu yavaşça siler. Çünkü düzenin istediği insan huzurlu ve uyumlu olandır, hakikatin istediği insanın ise algıları açık ve uyanıktır.

Uyanıklık huzursuzluk getirir.

Bu huzursuzluk insanı kalabalıktan uzaklaştırır ve sonunda kendi iç sesiyle baş başa bırakır.

Gece, bu yüzden gerçeğe daha yakındır. Gürültü azaldığında insan kendi varlığını duymaya başlar. İçinde kimsenin susturamadığı bir ses vardır. O ses sorular sorar ama cevap vermez. Orada anlaşılır ki özgürlük dış koşulların değil, iç sessizliğin meselesidir.

Ve insan iç sessizliğine gerçekten yaklaştığında, kaçınılmaz olan o düşünce belirir: Ölüm düşüncesi!Her şeyin sınırlı olduğunu bilmek yaşamı küçültmez yoğunlaştırır, çünkü ölüm korkutucu değil açıklayıcıdır.


Sonsuzluk ihtimali olsaydı hiçbir anın ağırlığı olmazdı elbet. Geçicilik durumu, varoluşa gizemli bir anlam katmaktadır.

İnsan bu farkındalıkla artık dünyayı değiştirmeye değil, kendine yaklaşmaya başlar;

toplumdan biraz uzak, korkudan biraz arınmış, beklentilerden biraz eksilmiş hâliyle… Ne kahramandır artık ne de kurban, sadece var olan biridir. Ve belki ilk kez gerçekten yaşar.


Anlam, dünyanın sunduğu bir cevap değil, insanın verdiği bir karardır. Belki yaşamın bütün asaleti de burada yatar: Hiçbir kesinliğin olmadığı bir evrende, geçici olduğunu bilerek sahici kalabilmek. 

Böyle bir yaşamın sonunda geriye kalan şey ise, başarıdan çok kişinin kendi varlığıyla kurduğu ilişkidir.


Nihayetinde geriye büyük zaferler kalmaz. Ne dinler, ne ideolojiler, ne kalabalıkların alkışı, ne de zamanın övdüğü başarılar…


Sadece bir soru kalır:

Yaşadığın hayat sana mı aitti?


İşte bu soruya sessizce “evet” denilebildiği anda ölüm artık bir son olmaktan çıkar, tamamlanmış bir cümlenin son noktası olur. Tam da o noktada anlam kazanır yaşam… Ölürken...


S. POLAT

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Hayat, Anlam ve Siz

    Hayat, Anlam ve Siz                           Size anlam katan hiçbir şeyi yitirmeyin; çünkü özlemini duyacağınız anılarla yaşamak çok zor. Hayat kimi zaman sessizce eksiltir bizi, gürültüsüz, fark ettirmeden… Bir sabah aynaya bakarsınız; tanıdık bir şey eksilmiştir yüzünüzden. Bir bakışın sıcaklığı, bir cümlenin içtenliği, bir sabahın anlamı… Her şey yerli yerindedir ama siz artık aynı siz değilsinizdir. İşte o anda anlarsınız: insanı tüketen kayıplar değil, yavaş yavaş silinen anlamlardır. Çünkü insanı yaşama bağlayan şey, yaşadıkları değil, onlara yüklediği anlamdır. Bir fincan kahvenin dumanında, bir kitabın arasında unutulmuş bir cümlede, bir dostun sesinde yankılanan güven duygusunda gizlidir o. Bazen bir bakış, bazen bir sessizlik, bazen de yavaşça kapanan bir kapı… Hepsi, içimizde hâlâ nefes alan anlamların yankısıdır. Zaman ise sabırsızdır; hatırlamak yerine unutturmayı sever. Biz de çoğu zaman yenid...
Devamı

Yaşamın Geometrisi Üzerine

  Yaşamın Geometrisi Üzerine Yaşam esasen dikey bir düzen değildir. Dikeylik, istisnadır; yataylık ise kural. Yaşam, yükselmekten çok yayılır; buyurmaktan çok temas eder. Enerji, çizgi hâlinde ilerlemez dağılır, sızar, dönüşür. Plazma hâlindedir, kütleye bürünür, kitle olur; ama hiçbir formda sonsuza dek sabit kalmaz. Dikey düzenler bu akışa tahammül edemez. Çünkü yataylık denetlenemezdir. Yan yana gelenler konuşur, temas edenler dönüşür, çoğalanlar itaat etmez. Bu yüzden iktidar her zaman dikey formları yüceltir; başı dik bedenler, tek sesli vurgular, kusursuz tonlamalar,marşlar...Yürüyüş vardır ama yol yoktur; ritim vardır ama yön yoktur. Dikeylik, yaşamı yukarıdan aşağıya okunabilir kılma arzusudur. Her şeyi sıralamak, katmanlara ayırmak, hiyerarşiye oturtmak ister. Oysa yaşam ne sıralanır ne de tek bir merkezden anlam kazanır. Yaşam, yan yana gelişlerin, sürtünmelerin ve geçişlerin toplamıdır. Bu yüzden dikey duruşlar her zaman bir  karşı-yaşam  üretir. Enerjiyi formd...
Devamı

Kadına Uygulanan Şiddet: Tüm Zamanların Utancı!

Kadına Uygulanan Şiddet: Tüm Zamanların Utancı !      Şiddet,    insanlık tarihi boyunca bireysel ve toplumsal olarak birlikte getirdiğimiz en ilkel yanımızdır. Ne yalnızca bireyin kusuru, ne toplumun ayıbı , ne de kültürün paslanmış zincirlerinin halkasıdır, hepsinin bir arada buluştuğu havuzdur.       İnsan, ruhunun yarıklarından sızan bu şiddet zehirini, toplumun kör noktalarına ve kültürün karanlık kıvrımlarına kadar ulaştırır. Çünkü insan kendi iç âlemi ile, yaşadığı dünyanın dokusunu birbirinden ayırmakta çoğu zaman zorlanan bir varlıktır.       Bireysel düzeyde, kadına yönelen şiddet çoğu kez insanın kendi içindeki yenilginin dışa vurumudur. Kendi eksikliğiyle yüzleşemeyen, kendi yetmezliğinin, zayıflığının ağırlığını taşıyamayan erkek, kendisinden daha kırılgan gördüğü "kadın" a kusar kinini!      Şiddet, burada bir güç gösterisi değil, güçsüzlüğün en utanç verici çığlığıdır aslında. Erkek kendi için...
Devamı